Badanie ultrasonograficzne (USG) nerwów obwodowych

Spis treści

  1. Wstęp
  2. Na czym polega badanie ultrasonograficzne nerwów obwodowych?
  3. Jakie są wskazania do wykonania badania ultrasonograficznego nerwów obwodowych?
  4. Jak należy przygotować się do badania ultrasonograficznego nerwów obwodowych?
  5. Jaki sprzęt jest wykorzystywany do badania ultrasonograficznego nerwów obwodowych?
  6. Jak przebiega badanie ultrasonograficzne nerwów obwodowych?
  7. Jakie są zalety badania ultrasonograficznego nerwów obwodowych?
  8. Jakie jest ryzyko związane z badaniem ultrasonograficznym nerwów obwodowych?

Wstęp

Badanie ultrasonograficzne jest bardzo dobrą i relatywnie tanią metodą diagnostyczną, umożliwiającą obrazowanie nerwów obwodowych. Nowoczesne głowice ultrasonograficzne pozwalają na dokładną ocenę urazów, stanów zapalnych, infekcji i nowotworów dotyczących nerwów obwodowych. Badanie ultrasonograficzne można wykorzystać do wykrycia miejsca uszkodzenia, ustalenia przyczyny ucisku na nerw, znalezienia ciał obcych, nerwiaków czy bliznowacenia. Prawie wszystkie nerwy obwodowe, łącznie z nerwami palców, można uwidocznić w badaniu ultrasonograficznym. Nerwy obwodowe zwykle są zlokalizowane wzdłuż brzegów innych struktur anatomicznych, takich jak mięśnie. Podczas badania dynamicznego można obserwować, jak nerwy przesuwają się ponad mięśniami i ścięgnami. Nieprawidłowości pojawiające się podczas ruchu lub zdeformowane kontury mogą sugerować, jaka jest przyczyna patologii w obrębie nerwu.

Na czym polega badanie ultrasonograficzne nerwów obwodowych?

Podczas badania wykorzystuje się fale o wysokiej częstotliwości, które nie są słyszane dla ludzkiego ucha. Badanie to jest wykonywane za pomocą specjalnej głowicy, która wysyła fale ultradźwiękowe w głąb ciała pacjenta. Następnie fale odbijają się od kości i tkanek miękkich, a ich echo jest wychwytywane przez głowicę. Później głowica przesyła informacje do komputera, który przetwarza je w obraz, wyświetlany w czasie rzeczywistym.

Jakie są wskazania do wykonania badania ultrasonograficznego nerwów obwodowych?

Badanie ultrasonograficzne jest przydatną metodą badania w diagnostyce prawie wszystkich patologii nerwów obwodowych, najczęściej jest wykonywane w przypadku podejrzenia:

  • Uszkodzenia nerwów
    Ze względu na mechanizm, można wyróżnić 3 typy uszkodzeń: z ucisku, z rozciągania i z rozerwania. Badanie ultrasonograficzne jest również przydatne w wykrywaniu jatrogennego uszkodzenia nerwów, np. po wykonaniu zabiegu wydłużania kończyny. Ultrasonografia pozwala na obrazowanie nawet bardzo małych nerwów obwodowych, takich jak nerwy palców, które są słabo widoczne w badaniu metodą rezonansu magnetycznego.
  • Nowotworów
    Do najczęstszych nowotworów nerwów obwodowych należą nowotwory wywodzące się z osłonek nerwowych, takie jak schwannoma oraz nerwiakowłókniaki. Badanie ultrasonograficzne nie zawsze pozwala na ich odróżnienie. Najczęściej są one dobrze odgraniczonymi zmianami. Złośliwe nowotwory wywodzące się z osłonek nerwowych zwykle mają niewyraźne kontury. Badanie ultrasonograficzne pozwala również na ocenę wzajemnych stosunków między nerwami a guzami tkanek miękkich - np. czy guz uciska, nacieka lub przemieszcza nerw. Te informacje są bardzo istotne dla odpowiedniego zaplanowania leczenia chirurgicznego.
    Nerwiak Mortona jest zmianą przypominającą nowotwór. Powstaje wskutek okołonerwowego włóknienia oraz pogrubienia nerwów w obrębie palców. Może pojawić się w związku z przewlekłymi mikrourazami, na przykład u kobiet noszących wysokie obcasy.
  • Neuropatii z ucisku
    Neuropatie z ucisku mogą być przyczyną bólu i niedowładu. Nerw pośrodkowy w biegnący w kanale nadgarstka oraz nerw łokciowy w kanale Guyona często są objęte tym schorzeniem. Neuropatię z ucisku można wykryć za pomocą badania ultrasonograficznego.

Jak należy przygotować się do badania ultrasonograficznego nerwów obwodowych?

Badanie ultrasonograficzne nie wymaga specjalnego przygotowania pacjenta, ale najlepiej w dniu wizyty założyć luźne ubranie i zdjąć biżuterię z badanego obszaru.

Jaki sprzęt jest wykorzystywany do badania ultrasonograficznego nerwów obwodowych?

Aparat ultrasonograficzny składa się z konsoli zawierającej komputer, monitora oraz głowicy używanej do wykonywania badania. Głowica ultrasonograficzna jest niewielkim urządzeniem przypominającym mikrofon, połączonym z konsolą za pomocą przewodu. Głowica wysyła fale dźwiękowe o wysokiej częstotliwości (niesłyszalne dla ludzkiego ucha) w głąb ciała, a następnie odbiera ich echo powstałe po odbiciu od tkanek i narządów. Zasada działania jest podobna do funkcjonowania sonarów. Po przetworzeniu sygnałów w obraz, jest on natychmiast wyświetlany na monitorze. Obrazy ultrasonograficzne są wyświetlane w czasie rzeczywistym, dzięki temu lekarz może dodatkowo ocenić ruchy narządów wewnętrznych oraz przepływ krwi w otaczających je naczyniach krwionośnych.

Jak przebiega badanie ultrasonograficzne nerwów obwodowych?

Na początku badania lekarz rozprowadza na skórze pacjenta specjalny żel do ultrasonografii. Żel zwiększa przyleganie głowicy do ciała pacjenta oraz eliminuje tzw. poduszeczki powietrzne, które utrudniają przepływ fal ultrasonograficznych. Lekarz wykonujący ultrasonografię przesuwa głowicę po skórze pacjenta nad badanym obszarem, niekiedy zmieniając ułożenie pacjenta, by lepiej uwidocznić różne struktury. Badanie ultrasonograficzne trwa zwykle około 15-30 minut. Po zakończeniu badania lekarz wyciera żel ze skóry pacjenta. Żel nie powoduje plam na odzieży. Po badaniu pacjent może od razu powrócić do codziennej aktywności. Lekarz radiolog lub inny specjalista z doświadczeniem w ultrasonografii przeanalizuje uzyskane obrazy, a następnie wyda i omówi wynik.

Jakie są zalety badania ultrasonograficznego nerwów obwodowych?

  • Badanie jest nieinwazyjne
  • Badanie jest bezbolesne
  • Badanie jest powszechnie dostępne i względnie tanie
  • Badanie jest całkowicie bezpieczne, nawet dla kobiet w ciąży
  • Badanie ultrasonograficzne pozwala uzyskać wyraźne obrazy tkanek miękkich, które słabo uwidaczniają się np. na zdjęciach rentgenowskich

Jakie jest ryzyko związane z badaniem ultrasonograficznym nerwów obwodowych?

Badanie nie wiąże się z żadnym ryzykiem dla pacjenta.

 

Nasza oferta badań USG obejmuje:

 


dr Jan Paradowski ©
Umów wizytę Powrót

Dodaj komentarz